مواد پیشرفته و پوشش های نوین

مواد پیشرفته و پوشش های نوین

پلی‌یورتان‌های مهندسی شده در مسیر نسل آینده پوشش‌های هوشمند: از سطوح فوق‌آب‌گریز تا داربست‌های زیست‌تخریب‌پذیر

نوع مقاله : مقاله مروری

نویسندگان
1 کارشناس ارشد،شرکت زیست فناوری و بانیان سلامت تات،اصفهان، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد، پژوهشگاه پلیمر و پتروشیمی ایران، تهران، ایران
3 استاد، پژوهشگاه پلیمر و پتروشیمی ایران، تهران، ایران
4 دانشیار، پژوهشگاه پلیمر و پتروشیمی ایران، تهران، ایران
10.22034/amnc.2026.584454.1298
چکیده
خوردگی فلزات یکی از چالش‌های بنیادین صنایع مدرن است که با کاهش عملکرد تجهیزات و افزایش هزینه‌های تعمیراتی، توجه پژوهشگران را به سوی توسعه‌ی پوشش‌های کارآمدتر جلب کرده است. در میان گزینه‌های موجود، پلی‌یورتان‌ها به دلیل انعطاف‌پذیری فرمولاسیون، پایداری شیمیایی مطلوب و امکان مهندسی دقیق خواص، به عنوان نسلی پیشرو از پوشش‌های آلی مطرح شده‌اند.
این مقاله‌ی مروری با رویکردی تحلیلی، به بررسی عوامل اثرگذار بر ویژگی‌های قابل تنظیم پوشش‌های پلی‌یورتانی می‌پردازد؛ عواملی نظیر ساختار پلی‌ال‌ها، ماهیت ایزوسیانات‌ها و روابط ساختار-ویژگی که بر رفتار نهایی پوشش اثر مستقیم دارند. پس از مرور بنیان‌های شیمیایی، دسته‌بندی‌های مهم این خانواده از پوشش‌ها ارائه شده و عملکرد آن‌ها در شرایط صنعتی و محیط‌های خورنده ارزیابی می‌شود. بخش‌های بعدی مقاله به معرفی و مقایسه نسل‌های نوین پلی‌یورتان، از جمله سامانه‌های پایه‌آب، پلی‌یورتان‌های بدون ایزوسیانات، پوشش‌های یخ‌گریز و آب‌گریز، و پلی‌یورتان‌های زیست‌سازگار مورد استفاده در حوزه‌های پزشکی اختصاص دارد. در پایان نیز ظرفیت‌های توسعه و مسیرهای آینده‌پژوهی برای ارتقای مقاومت خوردگی و پایداری این پوشش‌ها ترسیم می‌گردد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات